ခ်စ္ေသာ ဧရာဝတီ

ကၽြန္မတို႕ကခ်င္ျပည္နယ္မွာ သိပ္ကို ဂႏၱဝင္ဆန္ လွပတဲ႔ သူမ ရွိပါတယ္။ ေရွးႏွစ္ေပါင္းမ်ားစြာကတည္းက ရွိေနတဲ႔ သူမပါ။ သူမဆိုတာ တစ္ျခားေတာ႔ မဟုတ္ပါ။ သိပ္လွတဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ျဖစ္ပါတယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္က စလို႔ ျမစ္ဖ်ားခံစီးဆင္းျပီး ျမန္မာႏိုင္ငံအလယ္ပိုင္း ေအာက္ပိုင္း တို႔ကို ျဖတ္သန္းကာ ေနာက္ဆံုးမွာ ပင္လယ္ၾကီးထဲ စီးဝင္ေပ်ာက္ကြယ္သြားတဲ႔ ျမန္မာျပည္သူစစ္စစ္ သူမဟာ ခမ္းနားတဲ႔ ျမစ္တစ္စင္းျဖစ္ပါတယ္။ ကၽြန္မ ဧရာဝတီျမစ္ကို သိပ္သေဘာက်မိပါတယ္။

ဧရာဝတီျမစ္ၾကီး ျဖတ္သန္းစီးဆင္းတဲ႔ ျမိဳ႔ေတြ ေရာက္ေလတိုင္းျမစ္ျပင္ကို ျပက္ျပက္ထင္ထင္ ျမင္ရတဲ႔ ရႈခင္းေကာင္းေကာင္း ေနရာမ်ိဳးကို ေရာက္ေအာင္ သြားတတ္ခဲ႔ပါတယ္။ အားမာန္အျပည္႔နဲ႔ တည္ျငိမ္စြာ စီးဆင္းေနတဲ႔ ျမစ္ေရကိုျမင္ရတိုင္း ခြန္အားေတြ တိုးပြားလာတယ္လို႔ ကၽြန္မ စိတ္ထဲ ခံစားမိပါတယ္။ ေမခ ေမလိချမစ္ႏွစ္စင္းဆံုလို႕ ျဖစ္ေပၚလာတဲ႔ ျမစ္ဧရာအေၾကာင္း ဟိုယခင္က အက္ေဆးေလးတစ္ပုဒ္အေနနဲ႔ ေရးခဲ႔ဖူးပါေသးတယ္။ ခုခ်ိန္မွာ ဧရာဝတီျမစ္ အေၾကာင္း ျပန္ေရးခ်င္စိတ္ေပၚလာရတာက ျပီးခဲ႔တဲ႔ လပိုင္းက အိမ္အျပန္မွာ ျမစ္ၾကီးနား၊ ဗန္းေမာ္စတဲ႔ ျမိဳ႕ေတြအေရာက္မွာ ဧရာဝတီျမစ္ရဲ႕ ရႈခင္းေပါင္းစံုက အလွေတြနဲ႔အတူ ျမစ္ဆံုအထိ သြားေရာက္လို႔ ဓာတ္ပံုေတြ မ်ားစြာ ရိုက္ယူခဲ႔ပါတယ္။ သို႕ေပမဲ႔ ကံဆိုးစြာဘဲ ျမစ္ၾကီးနား၊ ျမစ္ဆံု ၊ ကရိန္ေနာ္နဲ႔ ကၽြန္မရဲ႕ ဇာတိေဒသက ဓာတ္ပံုေတြအားလံုး ၈၀%နီးပါးဟာ ကင္မရာထဲကေန မင္မိုရီစတစ္ထဲ အကူးမွာ ပ်က္စီး ဆံုးရႈံးသြားခဲ႔႔ရပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႕ က်န္ေနတဲ႕ ၂၀%ထဲက ပံုေတြနဲ႔ ပိုစ္႔ေတြတင္ျဖစ္ခဲ႔႔ပါတယ္။ အခုလည္း ဧရာဝတီျမစ္ရဲ႕ ဓာတ္ပံုတစ္ခ်ိဳ႕ကို ကၽြန္မထံမွာ က်န္ရွိထားသေလာက္ေလး ေဖာ္ျပခ်င္ပါတယ္။

 

ျမစ္ၾကီးနားမွာ ကၽြန္မေက်ာင္းတက္ခဲ႔စဥ္က ကၽြန္မတို႕ သူငယ္ခ်င္းတစ္စုေတြ ျမစ္ဆိပ္မွာ အျမဲတမ္း သြားသြားထိုင္တဲ႔အက်င္႔ ရွိပါတယ္။ ဧရာဝတီဟာ တစ္ခါတစ္ရံ စိမ္းလဲ႔ၾကည္လင္ ေနတတ္သလို ေနေရာင္ျဖာက်ခ်ိန္မွာေတာ႔ ေငြေရာင္ဖိတ္လက္ေနတတ္ျပန္တဲ႔အခါ ျမစ္ျပင္ၾကီးက သိပ္ကိုလွပတဲ႔ ျမင္ကြင္းတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္. တစ္ဖက္ကမ္းက ညိဳမိႈင္းမိႈင္း ေတာင္တန္းၾကီးေတြကလည္း ေဆြးရိပ္သန္းစရာ လြမ္းစရာ ရႈခင္း ျဖစ္ေနတတ္ခဲ႔သလို ျမစ္ျပင္က ကၽြန္းလယ္မွာ ကူးခတ္ေပ်ာ္ပါး ေဆာ႕ကစားေနတဲ႔ အနီေရာင္ ဟသၤာငွက္ေလးေတြကို ေတြ႔ရတာက်ျပန္ေတာ႔ ၾကည္ႏူးစရာ ေကာင္းေနျပန္ပါတယ္။ သိပ္လွတဲ႔ ျမစ္ဧရာရဲ႕ အလွဟာ ကၽြန္မအတြက္ေတာ႕ ဘယ္ေတာ႔မွ ၾကည္႔မဝတဲ႔ ရႈခင္းေတြ ျဖစ္ပါတယ္။

အျခားျမိဳ႕ေတြမွာ ေက်ာင္းဆက္တက္ျဖစ္လို႔ ျမစ္ၾကီးနားျမိဳ႕နဲ႔ ေဝးသြားတဲ႔အခါမွာလည္း အျမဲျမင္ခဲ႔ရတဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ရဲ႕ အလွဟာ ကၽြန္မရဲ႕ အေတြးထဲမွာ အျမဲတမ္း စိုးမိုးထားခဲ႔ဖူးပါတယ္။ ျမစ္ဆိပ္မွာထိုင္ခဲ႔ခ်ိန္ေတြ ျမစ္ျပင္ရဲ႕ ေငြေရာင္ဖိတ္လက္ေနခ်ိန္ေတြ ညေနဆည္းဆာခ်ိန္ရဲ႕ တစ္ဖက္ကမ္းက မႈန္ျပျပေတာင္တန္းၾကီးေတြ၊ သဲေသာင္အျပန္႔ က်ယ္က်ယ္ၾကီးေတြ၊ တစ္ဖက္ကမ္းက စိုက္ခင္း စိမ္းစိမ္းေတြ၊ ေဆာင္းမနက္ခင္း ႏွင္းမႈန္ေတြေအာက္က အျဖဴေရာင္အေငြ႔ေတြ ေဝေနတတ္တဲ႔  ျမစ္ျပင္စိမ္းစိမ္း၊ လွပစီရီေနတတ္တဲ႔ ကမ္းစပ္က ေက်ာက္တံုးေတြ စသျဖင္႔ ျမင္ကြင္းေတြအားလံုးကို ျပန္ျမင္ေယာင္ေနတတ္ခဲ႔ပါတယ္။ မႏၱေလးမွာ ေက်ာင္းတက္ခ်ိန္က်ေတာ႔ ျမစ္ဆိပ္နဲ႔ သိပ္ေဝးလြန္းတဲ႔အတြက္ စစ္ကိုင္းတံတားၾကီးကိုျဖတ္ခ်ိန္ရယ္ မင္းကြန္းသြားခ်ိန္ရယ္ကလြဲလို႕ ဧရာဝတီျမစ္ဆီကို ကၽြန္မ မေရာက္ျဖစ္ေတာ႕ပါဘူး။

ဒီလိုနဲ႔ ကၽြန္မ  ျမစ္ဧရာကို မေတြ႔ရတာ အေတာ္ ၾကာသြားခဲ႔ပါတယ္။ ဟိုတစ္ေလာက အိမ္ျပန္မွာ ဗန္းေမာ္ျမိဳ႕ကို အလည္ေရာက္ခ်ိန္မွာ သူငယ္ခ်င္းကို ဧရာဝတီျမစ္ကို ေကာင္းေကာင္းျမင္ရတဲ႔ ေနရာကို လိုက္ပို႕ေပးပါလို႔ ေတာင္းဆိုျပီး လိုက္ပို႔ခိုင္းမိပါတယ္။ သူငယ္ခ်င္းက ကၽြန္မကို ဗန္းေမာ္ျမိဳ႕ရဲ႕ သေဘာၤဆိပ္ကို လိုက္ပို႔ပါတယ္။ အဲဒီမွာေတာ႔ စက္ေလွဆိပ္၊ သေဘၤာဆိပ္ဆုိတဲ႔အတိုင္း သေဘၤာေတြ၊ စက္ေလွေတြ၊ လူေတြ ၊ ေစ်းဆိုင္ေတြနဲ႔ ရႈပ္ရွက္ခတ္ေနတဲ႔ ျမစ္ဆိပ္ ျမင္ကြင္းကို ျမင္ရတာေၾကာင္႔ ဓာတ္ပံု နည္းနည္းသာ ရိုက္ယူခဲ႔ပါတယ္။

အိုးေတြ ေရာင္းေနတဲ႔ ျမစ္ဆိပ္ကမ္းက ဆိုင္

ျပီးတာနဲ႔ သူငယ္ခ်င္းကို " ဧရာဝတီ ျမစ္ျပင္ရဲ႕ အလွကို လူေတြ စက္ေလွေတြ၊ သေဘၤာေတြ စတဲ႔ အတားအဆီး၊ အမိႈက္သရိုက္မရွိဘဲ လြတ္လပ္က်ယ္ေျပာစြာ ျမင္ရတဲ႔ ရႈခင္းမ်ိဳး ၾကည္႔ခ်င္တာ " လို႕ ထပ္မံေတာင္းဆိုမိပါတယ္။ ဒီေတာ႕ သူငယ္ခ်င္းျဖစ္သူက ေနရာတစ္ခုကို လိုက္ပို႔ပါတယ္။ အဲဒီမွာ သိပ္လွတဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ကို ကၽြန္မ တစ္ဖန္ ျပန္ျမင္ခြင္႕ရခဲ႔ျပန္ပါတယ္။ အဲဒီမွာေတာ႔ ကၽြန္မ ခ်စ္တဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ကို ဓာတ္ပံုေတြ အားရပါးရ ရိုက္ယူခဲ႔မိပါတယ္။

ဒီေနရာဟာ ဧရာဝတီျမစ္နဲ႔ တာပိန္ျမစ္တို႔ ဆံုတဲ႔ေနရာပါ။ ညာဘက္က ျမစ္ငယ္ေလးက တာပိန္ျမစ္ ျဖစ္ပါတယ္။ အျပာေရာင္ ေတာင္တန္းၾကီးေနာက္ခံထားျပီး ျမစ္ႏွစ္ခု ေပါင္းဆံုေနတဲ႔ ျမင္ကြင္းဟာ ကၽြန္မအတြက္ေတာ႕ သိပ္လွတဲ႔ ျမင္ကြင္းတစ္ခုျဖစ္ပါတယ္။ 

ျမစ္ၾကီးနားျမိဳ႕ကို ေရာက္ခ်ိန္မွာလည္း ထိုနည္းလည္းေကာင္းပါဘဲ။ ဓာတ္ပံုရိုက္လို႔ေကာင္းမဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ရဲ႕ အလွကို လိုက္ၾကည္႔ျပီး ဓာတ္ပံုရိုက္ဖို႔ၾကိဳးစားမိျပန္ပါတယ္။ ျမစ္ၾကီးနားေရာက္ေတာ႔ မိတ္ေဆြတစ္ေယာက္က ကၽြန္မကို ျမစ္ရႈခင္းၾကည္႔ႏိုင္မဲ႔ေနရာတစ္ခ်ိဳ႔နဲ႔ ဝိုင္းေမာ္စက္ေလွဆိပ္ကို လိုက္ပို႔ပါတယ္။ ေအာက္ကပံုေတြကေတာ႕ ျမစ္ၾကီးနားမွာ ရိုက္ခဲ႔တဲ႔ ပံုေတြျဖစ္ပါတယ္။  ျမစ္ၾကီးနားေရာက္ခ်ိန္ဟာ ညေနေစာင္းျဖစ္တာရယ္ ဖုန္းကင္မရာနဲ႔သာ ရိုက္ျဖစ္ခဲ႔တာရယ္ေၾကာင္႔ ဓာတ္ပံုေတြက ဗန္းေမာ္မွာ ရိုက္ခဲ႔တဲ႔ ျမစ္ရႈခင္းနဲ႔ ႏိႈင္းယွဥ္ရင္  ၾကည္လင္ျပတ္သားမႈေတာ႔ သိပ္မရွိခဲ႕ပါဘူး။ ေနာက္တစ္ခ်က္က ကၽြန္မတို႕ ငယ္စဥ္က ျမစ္ဆိပ္ကမ္းဟာ အမိႈက္သရိုက္ကင္းစင္ျပီး သန္႔ရွင္းသပ္ရပ္ေနခဲ႔ပါတယ္။ ယခုခ်ိန္မွာ ေတြ႔ခဲ႔ရတဲ႔ ျမစ္ကမ္းစပ္ဟာ အမိႈက္ေတြနဲ႔ ရႈပ္ပြေနတာမို႔အဲဒီျမင္ကြင္းကိုၾကည္႔ျပီး စိတ္မေကာင္းတဲ႔ ခံစားခ်က္၊ ဝမ္းနည္းမိတဲ႔ ခံစားခ်က္ေတြ ရင္ထဲကို ေရာက္လာခဲ႔ပါတယ္။ ျမစ္ၾကီးနားေရာ ဗန္းေမာ္မွာေရာ တူညီတာတစ္ခုက ျမစ္ေရဟာ ေနာက္က်ိေနတာဘဲ ျဖစ္ပါတယ္။ မိုးရာသီကာလကလြဲလို႔ ယခင္ကဆိုရင္ ေႏြနဲ႔ ေဆာင္းရာသီမွာ ျမစ္ေရဟာ စိမ္းလဲ႔ ၾကည္လင္ေနတာ ျဖစ္ပါတယ္။ ခုခ်ိန္မွာေတာ႔ ဧရာဝတီ ျမစ္ဆံုနဲ႔ ေမချမစ္ဖ်ားတို႔မွာ ေျမာက္ျမားလွစြာေသာ ေရႊတူးေဖာ္လုပ္ကြက္မ်ားေၾကာင္႔ ျမစ္ေရဟာ အခ်ိန္တိုင္း ေနာက္က်ိေနခဲ႔ရျပီ ျဖစ္ပါတယ္။ ျမစ္ေရ ေနာက္က်ိျခင္း၊ ျမစ္ဆိပ္ကမ္းေတြမွာ အမိႈက္သရိုက္မ်ား၊ ကၽြတ္ကၽြတ္အိတ္မ်ားနဲ႔ ရႈပ္ပြေနခဲ႔ရတာဟာ လူေတြရဲ႕ ပေယာဂေၾကာင္႔သာ ျဖစ္ရတာပါ။

အမိႈက္ေတြေၾကာင္႔  သဘာဝအလွကို ဖ်က္ဆီးခံထားရတဲ႔ ျမစ္ဧရာကမ္းေျခ

ဧရာဝတီျမစ္ဟာ လူေတြရဲ႕ ပေယာဂေၾကာင္႔ အမိႈက္သရိုက္ေတြနဲ႔ အလွပ်က္ေနရသလို လူေတြရဲ႕႔ ေလာဘေဇာေၾကာင္႔လည္း ျမစ္ေရဟာ  ေနာက္က်ိေနရပါျပီ။ ဘယ္သို႔ပင္ျဖစ္ေစကာမူ ကၽြန္မတို႕ရဲ႕ ဧရာဝတီျမစ္ၾကီးကေတာ႔ စီးဆင္းျမဲစီးဆင္းေနဦးမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ ကခ်င္ျပည္နယ္ကေန ေမခ ေမလိချမစ္ႏွစ္သြယ္ေပါင္းဆံုကာ စတင္စီးဆင္းလာတဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ဟာ စစ္ကိုင္းတိုင္း၊ မႏၱေလးတိုင္း၊ မေကြးတိုင္း၊ ပဲခူးတိုင္း၊ စတဲ႔ ျမန္မာျပည္ရဲ႔ ျပည္နယ္တိုင္း အသီးသီးကို ႏွလံုး သည္းပြတ္သဖြယ္ အလည္ေကာင္မွ စီးဆင္းကာ ဧရာဝတီတိုင္းအေရာက္မွာ ပင္လယ္ထဲကိုစီးဝင္သြားခဲ႔ပါတယ္။ သူစီးဆင္းရာ လမ္းတစ္ေလွ်ာက္မွာ တိုင္းျပည္အတြင္းရွိ ျမိဳ႔ရြာ ေက်းလက္ စတဲ႔ ေဒသက လူေတြအတြက္ အက်ိဳးမ်ားစြာ ျဖစ္ထြန္းေစခဲ႔သလို ျမစ္ၾကီးကို အမွီျပဳလို႔ ေနထိုင္ၾကသူေတြလည္း အဆင္ေျပခဲ႔ၾကရပါတယ္။ ဒါေၾကာင္႔ ကၽြန္မခ်စ္တဲ႔ ဧရာတီျမစ္ၾကီး ေဘးရန္ကင္းရွင္းစြာ လွပသာယာစြာ အျမဲတမ္း စီးဆင္းႏိုင္ေစဖို႔ ဆုေတာင္းမိပါတယ္။

တိုင္းျပည္ရဲ႔ ထိပ္ဖ်ားကေန တိုင္းျပည္ေအာက္အရပ္တိုင္ ျဖတ္သန္းစီးဆင္းေနတဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ရဲ႕ပံုရိပ္ဟာ စည္းလံုးညီညႊတ္မႈရဲ႕ ျပယုဒ္လည္း ျဖစ္ပါတယ္။ သမိုင္းေၾကာင္းမ်ားစြာ၊ ေခတ္မ်ားစြာကို သယ္ပိုးရင္း တာဝန္ေက်စြာ စီးဆင္းေနတဲ႔ ျမစ္တစ္စင္းက ျဖစ္တည္ေပးတဲ႔ စည္းလံုးညီညႊတ္မႈကို ကၽြန္မတို႔ လူသားေတြက တန္ဖိုးထား ျမတ္ႏိုးၾကရမွာပါ။ အသိဥာဏ္မရွိတဲ႔ ျမစ္တစ္စင္းသာျဖစ္တဲ႔ ဧရာဝတီျမစ္ဟာ ကၽြန္မတို႔ ျမန္မာျပည္ၾကီးရဲ႕ စည္းလံုးမႈနဲ႔ လူသားေတြ ေကာင္းက်ိဳးကို သယ္ပိုးကာ တာဝန္ေက်စြာ စီးဆင္းေနခဲ႔တယ္ဆိုရင္ အသိဥာဏ္ရင္႔သန္ေသာ သူေတြျဖစ္ၾကတဲ႔ ကၽြန္မတို႕ လူသားေတြကေရာ မိမိေနထိုင္ရာ တိုင္းျပည္ျမိဳ႕ရြာ၊ ကမၻာေျမၾကီးအတြက္ ဘယ္လိုေကာင္းက်ိဳးေတြမ်ား သယ္ပိုးေဆာင္ရြက္ခဲ႔ဖူးပါျပီလဲ။ စဥ္းစားစရာပါ။ လူသားေတြရဲ႕ မာန ၊ အတၱ၊ ေလာဘ၊ အျငိဳး၊ အာဃာတ အမုန္းတရားမ်ားဟာ ဝန္းက်င္ရပ္ရြာရဲ႕ အလွအပ ျငိမ္းေအးသာယာမႈတို႔ကို ဖ်က္ဆီးပစ္ေစႏိုင္တဲ႔ အဖ်က္တရားမ်ား ျဖစ္ၾကပါတယ္။  ဒါေၾကာင္႔ ကၽြန္မတို႔ေတြဟာ မာန္မာန၊ အတၱ၊ ေလာဘ၊  ေဒါတတရားမ်ားကို ေလ်ာ႔ခ်လို႔  မိမိေနထိုင္ရြာ ျမိဳ႔ရြာအတြက္ ေကာင္းက်ိဳးကို ေဆာင္ရြက္ႏိုင္ေအာင္ ၾကိဳးစားရမွာ ျဖစ္ပါတယ္။ တကယ္လို႔မ်ား အမ်ားအက်ိဳး မေဆာင္ႏုိင္ခဲ႔ရင္ေတာင္ အက်ိဳးမဲ႔ျဖစ္ေစႏိုင္တဲ႔ အမိႈက္လိုလူမ်ား မျဖစ္ေအာင္ေတာ႔ ၾကိဳးစားသင္႔ၾကတယ္ မဟုတ္ပါလားရွင္။